دکتر همایون در نشست علمی نخستین همایش ملی «دولت قرآن»: حقیقت عاشورا و ظهور، حقیقت قیامت است

 | تاریخ ارسال: ۱۳۹۸/۱۰/۱۸ | 
به گزارش روابط عمومی دانشگاه امام صادق علیه‌السلام و به نقل از فارس،‌ دکتر محمدهادی همایون، رئیس دانشکده معارف اسلامی و فرهنگ و ارتباطات دانشگاه امام صادق علیه‌السلام عصر ۲۳ آبان‌ماه در نشست علمی نخستین همایش ملی «دولت قرآن» که در تالار کتابخانه اسناد ملی فارس برگزار شد، به بیان نکاتی درباره «ظهور در عاشورا و عاشورا در شعر حافظ» پرداخت و گفت: در عاشورا نکته‌ای وجود دارد که حائز اهمیت بوده و آن را متمایز می‌کند.
وی افزود: در بررسی‌های تاریخی به لحاظ روشی معمولاً حوادث واقعه و شرایط پیرامون آن را بر اساس وضعیت حال می‌سنجیم یعنی یک واقعه ۵۰۰ سال پیش رخ داده است و محیط واقعه را محیط امروز خودمان فرض می‌کنیم و همین یکی از محل‌های خطای تعبیر واقعه‌هاست.
دکتر همایون ادامه داد: در مورد عاشورا می‌بینیم اصلاً نمی‌توان با زمانه خودش تحلیل شود؛ همه کسانی که آمدند با زمانه خودش تحلیل کنند همان ناصحانی شدند که به سیدالشهداء علیه‌السلام می‌گفتند کجا می‌روی و برای چه می‌روی و این نشان می‌دهد که این افراد واقعه در زمانه خود تحلیل می‌کردند.
استاد دانشگاه امام صادق علیه‌السلام اضافه کرد: هم‌اکنون نیز از فاصله زمانی که نگاه کنیم، خیلی موارد درباره عاشورا گفته شده است که برای چه رخ داده است؛ برخی‌ها می‌گویند که سیدالشهدا علیه‌السلام در حال فرار از بیعت بوده است یا اینکه نعوذ بالله آن حضرت به دنبال تشکیل حکومت بود، اما واقعه عاشورا فقط همین بود؟ پس آن ۱۲ هزار نامه چه بود و اگر امام حسین علیه‌السلام به سمت تشکیل می‌رفت پس چرا خانواده و زن و فرزند را با خود همراه کرد، زیرا برای دستیابی به حکومت جنگ رخ می‌دهد.
وی با یادآوری اینکه حضرت سیدالشهدا علیه‌السلام فرمودند که برای امر به معروف و نهی از منکر قیام کردم که درست است، گفت: نکته‌ای که وجود دارد این است که در فقه امروز زمانی امر به معروف و نهی از منکر می‌تواند انجام شود که خوف از ضرر نداشته و ایمان باشد و احتمال تأثیر بدهد لذا ظاهراً عاشورا یک پدیده فرا زمانی و فراتاریخی است.
عاشورا بر طول تاریخ سایه انداخته است
دکتر همایون تأکید کرد: وقتی که داریم از عاشورا حرف می‌زنیم نه فقط یک پدیده مربوط به سال ۶۱ را بررسی می‌کنیم بلکه درباره پدیده بسیار بزرگی صحبت می‌کنیم که بر تاریخ سایه انداخته است تا امروز.
استاد دانشگاه امام صادق علیه‌السلام با تأکید بر اینکه انقلاب ما و حرکت اربعین به برکت عاشورا جلو می‌رود، گفت: عاشورا تا ظهور و حتی بعد از آن و تا آستانه قیامت ادامه پیدا می‌کند لذا عاشورا چنین انرژی عظیمی در تاریخ است.
تمام انبیا مقدمه شکل‌گیری عاشورا را فراهم کردند
وی با بیان اینکه تاریخ ما ساخته عاشورا است، گفت: زمانی که بخواهیم تاریخ تمدن بنویسیم، یک واقعه محوری را وسط می‌گذاریم مانند رنسانس که به دوران قبل و بعد از رنسانس تقسیم می‌شود لذا عاشورا را هم می‌توانیم محور قرار دهیم و هر چیزی که قبل از عاشورا رخ داده است مقدمه شکل‌گیری آن بوده است و همه انبیا آمده‌اند تا مقدمات شکل‌گیری عاشورا را فراهم کنند.
ظهور، نتیجه عاشوراست
همایون با تصریح اینکه هر چیزی که بعد از عاشورا شکل گرفته حتی ظهور، نتیجه عاشورا است، گفت: اگر واقعا عاشورا اینطوری است و خیلی از حوادث قبل و بعد از خود را شکل می‌دهد، چه حقیقتی است که این کار را انجام می‌دهد.
استاد دانشگاه امام صادق علیه‌السلام با تأکید بر اینکه بعثت، ظهور، رجعت، قیامت، اربعین، غدیرخم با عاشورا ارتباط پیدا می‌کند، گفت: اتفاقی که در عاشورا رخ داده است تجلی تام و بزرگی است از آن چیزی که در قیامت اتفاق افتاده است و این حقیقتی است که پشت عاشوراست یعنی حرکت جمعی مردم ذیل امام به سمت توحید و وحدت و این را در غدیر و بعثت انبیا و واقعه عاشورا کامل می‌بینیم.
حقیقت عاشورا و ظهور، حقیقت قیامت است
وی با بیان اینکه این مسئله را در جریان ظهور هم می‌بینیم که هم مردم ذیل امام جمع می‌شوند، گفت: حقیقت این دو واقعه ظهور و عاشورا خود حقیقت قیامت است.
همایون همچنین به اشعار حافظ در این باره اشاره کرد و گفت: حافظ می‌گوید «حدیث هول قیامت که گفت واعظ شهر؛ کنایتیست که از روزگار هجران گفت» که کنایه از دوران غیبت است و اگر با این نگاه دیوان لسان‌الغیب را مطالعه کنیم، همه داستان ظهور و غیبت و اشتیاق برای ظهور و نه تنها این اشتیاق بلکه راهکار آن هم مشاهده خواهیم کرد.
استاد دانشگاه امام صادق علیه‌السلام تأکید کرد: ما گمان می‌کنیم که حافظ تنها بیان اشتیاق دارد در صورتی که بیان راهکار هم دارد که برای ظهور چنین کاری انجام داده است.
عاشورا را در شعر حافظ چگونه پیدا کنیم
وی با بیان اینکه در اشعار دیوان با موضوع عاشورا را با الفاظی نظیر پیرمغان، دیر، و غیره مشاهده خواهیم کرد، گفت: پیرمغان در شعر حافظ وجود مقدس سیدالشهدا علیه‌السلام است و آنجا که گفته است « در خرابات مغان نور خدا می‌بینم؛ این عجب بین که چه نوری ز کجا می‌بینم؛ جلوه بر من مفروش ای ملک الحاج که تو؛ خانه می‌بینی و من خانه خدا می‌بینم» مشخص می‌شود که حافظ به کربلا رفته است.
همایون افزود: حافظ در کربلا عزت دارد یعنی تنها برای زیارت به کربلا نرفته است و این مسئله را در بیت « از آن به دیر مغانم عزیز می‌دارند؛ که آتشی که نمیرد همیشه در دل ماست».
استاد دانشگاه امام صادق علیه‌السلام در ادامه سخنان خود به نظم پریشان حافظ اشاره کرد و گفت: خود حافظ هم به این نظم پریشان اشاره می‌کند که این ویژگی همانند ویژگی قرآن است و هیچ متنی شبیه‌تر به قرآن از دیوان حافظ نیست اما نکته اینجاست که این نظم پریشان هم نظم است یعنی این‌طور نیست که هر بیت با بیت دیگر متفاوت بوده و به یک موضوع جداگانه اشاره دارد و خود حافظ می‌گوید نظمش نظم است و یک حرف دارد می‌‍زند و هر کدام از غزلیاتش درباره یک موضوع است.

کلیدواژه ها: دانشگاه امام صادق علیه السلام | عاشورا | ‌ ظهور | ‌ مهدویت | دانشکده معارف اسلامی و فرهنگ و ارتباطات | دکتر محمد هادی همایون |



CAPTCHA

دفعات مشاهده: 455 بار   |   دفعات چاپ: 74 بار   |   دفعات ارسال به دیگران: 0 بار   |   0 نظر